Sempena ulang tahun ke-101 Tun Dr Mahathir Mohamad, rakyat Malaysia berpeluang mengimbau kembali legasi seorang tokoh yang telah mencorakkan landskap pembangunan negara selama lebih dua dekad sebagai Perdana Menteri keempat (1981–2003), sebelum kembali memimpin negara sebagai Perdana Menteri ketujuh dari 2018 hingga 2020.
Sepanjang lebih 24 tahun menerajui pentadbiran negara dalam dua tempoh berbeza, Tun Dr Mahathir memainkan peranan penting dalam mengubah Malaysia daripada sebuah negara yang bergantung kepada komoditi kepada sebuah negara yang memberi penekanan kepada sektor perindustrian, teknologi dan pembangunan infrastruktur.
Antara sumbangan terbesar beliau ialah memperkenalkan Dasar Pandang ke Timur pada tahun 1982 yang menggalakkan rakyat Malaysia mencontohi budaya kerja, disiplin dan etika masyarakat Jepun serta Korea Selatan. Dasar ini menjadi antara asas kepada usaha meningkatkan produktiviti dan daya saing negara.
Dalam bidang ekonomi, Tun Dr Mahathir memperkenalkan konsep Malaysia Incorporated, yang menekankan kerjasama erat antara kerajaan dan sektor swasta bagi mempercepatkan pembangunan ekonomi. Pada era pentadbirannya juga, Malaysia menyaksikan pertumbuhan ekonomi yang pesat, khususnya sepanjang awal 1990-an, dengan sektor pembuatan dan eksport berkembang sehingga negara muncul sebagai antara hab industri utama di Asia Tenggara.
Beliau turut dikenang kerana memperkenalkan Wawasan 2020 pada tahun 1991, iaitu satu gagasan jangka panjang yang menetapkan sasaran untuk menjadikan Malaysia sebuah negara maju bukan sahaja dari sudut ekonomi, malah dari aspek perpaduan masyarakat, pendidikan, sains, teknologi dan kualiti hidup rakyat.
Tun Dr Mahathir juga meninggalkan kesan besar melalui pelaksanaan pelbagai projek pembangunan berskala nasional. Antaranya ialah pembinaan Menara Berkembar PETRONAS, Lapangan Terbang Antarabangsa Kuala Lumpur (KLIA), Putrajaya sebagai pusat pentadbiran Persekutuan, Koridor Raya Multimedia (MSC Malaysia), Litar Antarabangsa Sepang, selain meneruskan pembangunan rangkaian Lebuhraya Utara-Selatan yang menjadi tulang belakang sistem pengangkutan negara. Projek-projek ini bukan sahaja mengubah wajah Malaysia, malah menjadi simbol kemajuan negara di mata dunia.
Dalam sektor perindustrian pula, beliau memperkenalkan projek kereta nasional Proton pada tahun 1983 sebagai usaha membangunkan industri automotif tempatan serta menggalakkan pemindahan teknologi kepada tenaga kerja Malaysia. Pada masa yang sama, pelbagai industri berat turut diwujudkan bagi mengurangkan kebergantungan negara terhadap import.
Apabila Krisis Kewangan Asia melanda pada tahun 1997 dan 1998, pentadbiran Tun Dr Mahathir mengambil pendekatan berbeza daripada kebanyakan negara lain dengan melaksanakan kawalan modal dan menambat nilai ringgit berbanding dolar Amerika Syarikat. Langkah tersebut mencetuskan perdebatan di peringkat antarabangsa, namun menjadi antara dasar ekonomi yang paling banyak dibincangkan dalam sejarah moden Malaysia.
Di pentas antarabangsa, Tun Dr Mahathir dikenali sebagai pemimpin yang lantang memperjuangkan kepentingan negara membangun. Beliau sering menyuarakan pandangan mengenai keadilan ekonomi global, hubungan antara negara membangun dan kuasa besar, serta memperkukuhkan kedudukan Malaysia dalam pelbagai forum antarabangsa.
Pada tahun 2018, ketika berusia 92 tahun, beliau kembali memimpin negara sebagai Perdana Menteri ketujuh selepas Pakatan Harapan memenangi Pilihan Raya Umum ke-14. Kemenangan itu mencipta sejarah apabila buat pertama kalinya berlaku pertukaran kerajaan di peringkat Persekutuan melalui proses demokrasi sejak kemerdekaan negara.
Seperti mana-mana tokoh besar, legasi Tun Dr Mahathir turut disertai pelbagai perbahasan dan kritikan terhadap beberapa dasar serta keputusan pentadbirannya. Namun tidak dapat dinafikan bahawa beliau merupakan antara pemimpin yang paling berpengaruh dalam sejarah moden Malaysia, dengan sumbangan yang meninggalkan kesan besar terhadap pembangunan negara.
Sempena ulang tahun ke-101 ini, jasa dan sumbangan Tun Dr Mahathir Mohamad terus menjadi sebahagian daripada perjalanan sejarah Malaysia serta rujukan penting dalam memahami proses pembangunan negara sejak awal 1980-an hingga hari ini.
